Tin tức

Blog Image

CÁCH CƯ XỬ TRƯỚC LỖI LẦM CỦA TRẺ

    Không thể phản ứng theo tình cảm của mình lúc bực tức, nếu mình muốn thực sự dạy dỗ con. Hạ thấp, làm nhục trẻ bằng những câu như: Sao mày lì quá vậy? Chưa thấy ai ngu bằng mày….? Đó không phải là một động lực giúp nó hành động tốt hơn. Chúng ta thừa biết rằng khi vui và cảm thấy được thương thì trẻ mới phấn khởi làm hài lòng cha mẹ. Thái độ tử tế đáp ứng nhu cầu này. Làm sao cho con cảm thấy cái tình của mình, ngay lúc nó đã phạm lỗi, vì chính lúc đó là lúc nó cần thấy rằng mình không ghét bỏ nó trong trường hợp này, ứng xử tốt gồm hai điểm:
  • Trước hết là chờ cho nguôi giận để nhìn thẳng vào vấn đề, thấy rõ điều quan trọng đối với con, với mình và hướng giải quyết.
  • Sau đó trao đổi với con để hiểu tâm trạng của nó, nhất là lý do đã dẫn đến hành động kia, giải thích cho nó hiểu tình cảm của mình, thảo luận với nó về một giải pháp thỏa đáng và kiên quyết đòi hỏi nó phải thực hiện.
 
Ví dụ: Biết con đã ăn cắp tiền của bạn.
   1. Đừng nóng giận, mắng nhiếc, đánh đập. Muốn giáo dục con phải biết nguyên do đã gây ra hành vi đó:
- Có thể nó thiếu tiền vì nó đang mê cái gì đó (đá gà, thục bida,…)
- Có thể nó muốn tặng quà, đãi bạn.
- Có thể tiền để trước mắt nó, dễ lấy quá, nó bị cám dỗ.
- Có thể nó cần sự quan tâm, cần tình thương của mẹ.
  2.  Trao đổi với con. Bình tĩnh ngồi lại nói chuyện với con.
- “Con không đủ tiền túi phải không?”
- “Nói cho ba mẹ biết con cần số tiền đó để làm gì?”
- “Ba mẹ không thích việc con làm, nhưng ba mẹ vẫn thương con. Hành vi đó xấu, nhưng con người của con không xấu. Không vì chuyện này mà ba mẹ bớt thương con, miễn là con biết sửa sai.”
- “Điều cần thiết là phải hoàn lại số tiền cho bạn con. Ba mẹ biết là đem trả lại và xin lỗi là điều khó làm, nhưng mình phải làm, để sửa chữa lỗi lầm của mình. Càng khó làm thì sau này con sẽ nhớ mà không lập lại nữa”.
    Ví dụ trên cho chúng ta thấy một bí quyết để đối xử tử tế với con và ngăn chặn sự chán nản nơi trẻ. Đó là tách hành vi ra khỏi con người của nó. Điều này đúng với mọi lứa tuổi: Con người chúng ta quý hơn hành vi của chúng ta, nhưng đặc biệt đúng cho các em, vì chúng đang dò dẫm, bước đi những bước thử, không cố định và có thể biến chuyển nhanh. Trẻ sẽ rút được kinh nghiệm này là: nó không phải là đứa xấu, nó đã làm một lỗi nhưng đã sửa sai, và vẫn được cha mẹ thương yêu như thường. Trong cách đối xử với những lỗi lầm của con em, cha mẹ cần tránh những hành vi bốc đồng tùy tiện và nhất là – tôi xin lỗi các vị phụ huynh trước – từ bỏ cái quyền tối thượng và bất khả xâm phạm, mà cha mẹ thường tự dành cho mình đối với con cái. Làm sao cho mọi lời nói và hành vi của mình đều mang hai tính cách: Tử tế và kiên quyết. Tử tế vì tôn trọng phẩm giá của con mình, kiên quyết vì nó đang mò mẫm để nên người, và còn cần đến sự nâng đỡ của mình. Tử tế và cương quyết, cương và nhu, hiểu rằng trẻ khao khát được thương yêu, đôi khi qua những hành vi nông cạn và bướng bỉnh của chúng. Vì dưới bề ngoài dường như thách thức sự kiên nhẫn của chúng ta, có một trái tim dễ xúc động, đang chờ đợi một tình thương vô điều kiện của cha mẹ.
          
 
   Nguồn: Những điều mẹ sẽ dạy con, TS. Tô Thị Ánh, NXB Trẻ, 1996